HABARI MPYA
HABARI
SIASA
ELIMU
Recent Posts
VIWANGO HOUSE MWANZA YAFIKIA ASILIMIA 95.2 YA UJENZI
HABARIWILAYA 70 KUNUFAIKA NA MPANGO KABAMBE WA MAJI NA USAFI WA MAZINGIRA
HABARI
WAKALA wa Maji na Usafi wa Mazingira Vijijini (RUWASA) umeanza maandalizi ya Mpango Kabambe wa Maji, Usafi wa Mazingira na Usafi Binafsi (District WASH Master Plan) katika wilaya 70 kati ya wilaya 128 zinazohudumiwa na wakala huo, hatua inayolenga kuimarisha uratibu wa uwekezaji na kuhakikisha miradi inatekelezwa kwa kuzingatia mahitaji halisi ya wananchi.

Akizungumza Novemba 10, 2026, jijini Dodoma, Kaimu Mkurugenzi Mkuu wa RUWASA, Mhandisi Amos Mtweve, amesema mpango huo utasaidia kuondoa changamoto ya utekelezaji wa miradi ya maji bila kuzingatia mipango ya sekta nyingine muhimu zinazotoa huduma kwa wananchi, zikiwemo afya na elimu.
Amesema kupitia mpango huo, RUWASA itashirikiana na wizara, halmashauri na wadau mbalimbali katika kupanga na kutekeleza miradi ya maendeleo kwa pamoja, ili kuhakikisha uwekezaji unafanyika kwa kuzingatia vipaumbele na mahitaji ya kila eneo.
Mhandisi Mtweve ameeleza kuwa awali, utekelezaji wa miradi mingi ya maji ulikuwa ukitegemea maombi yaliyotolewa na halmashauri pamoja na wabunge, hali iliyokuwa ikisababisha changamoto katika kupanga vipaumbele, kuamua maeneo ya kuanza utekelezaji na kuweka utaratibu wa kukamilisha miradi kwa awamu.
Ameongeza kuwa mpango huo utasaidia pia kuzuia mwingiliano wa miradi kati ya sekta mbalimbali, hususan pale ambapo RUWASA inapopanga kutekeleza mradi wa maji katika eneo ambalo tayari kuna mipango mingine ya maendeleo inayotekelezwa na sekta nyingine.

Kwa upande wake, Afisa Takwimu wa RUWASA, Singolile Mwamaja, amesema uandaaji wa District WASH Master Plan utahusisha ukusanyaji wa takwimu, tathmini ya mahitaji na uwekaji wa vipaumbele ili kuhakikisha mipango ya miradi ya maji na usafi wa mazingira inaendana na hali halisi ya wananchi.
Amesema hadi sasa maandalizi ya mpango huo yameanza katika wilaya sita, huku Wilaya ya Simanjiro ikiwa katika hatua za utekelezaji, ambapo kazi hiyo inatarajiwa kuchukua siku 103, kuanzia Desemba Mosi hadi Machi 30.

Naye, Meneja wa Programu wa Water for People, Mhandisi Victor Pallangyo, amesema gharama za kuandaa mpango huo hutegemea ukubwa wa kazi na mahitaji ya eneo husika.
Ametoa mfano wa Wilaya ya Mpwapwa, ambako uandaaji wa mpango huo uligharimu takribani shilingi milioni 110, huku asilimia 45 hadi 50 ya gharama hizo zikitumika katika ukusanyaji wa takwimu za awali.
Amefafanua kuwa mpango huo utaiwezesha serikali na wadau kubaini maeneo yanayohitaji uwekezaji na aina ya huduma zinazopaswa kupewa kipaumbele, zikiwemo maji, vyoo na usafi binafsi.
Aidha, amesema utasaidia kuratibu shughuli za wadau mbalimbali ili kuhakikisha rasilimali zinagawanywa kwa kuzingatia mahitaji ya maeneo husika, badala ya kujikita katika eneo moja huku maeneo mengine yakikosa huduma muhimu.
Kwa upande wake, Mratibu wa Afua za Afya na Mazingira kutoka Ofisi ya Waziri Mkuu – TAMISEMI, Martha Mariki, amesema mpango huo una umuhimu mkubwa katika kuboresha huduma za afya na usafi wa mazingira katika kaya, taasisi na jamii kwa ujumla.
Amesema kuboreshwa kwa huduma hizo kutasaidia kupunguza magonjwa yanayohusiana na ukosefu wa maji safi, vyoo bora na mazingira salama.
Kikao kazi hicho cha wadau kuhusu District WASH Master Plan Concept Note na RUWASA District WASH Master Plan Guide kimefanyika kwa lengo la kujadili dhana na mwongozo wa uandaaji wa mipango hiyo katika mwaka wa fedha 2026/2027.
Katika kikao hicho, wadau wamehimizwa kutoa ushirikiano wa kitaalamu, takwimu na rasilimali ili kuhakikisha uandaaji na utekelezaji wa mipango hiyo unafanikiwa na kuchangia upatikanaji wa huduma bora za maji na usafi wa mazingira kwa wananchi.



DKT.MWIGULU :MSIWATENGE WANANCHI KWA SABABU YA IMANI
HABARI*_▪ Ataka walimu wawili waliojitolea kwa zaidi ya miaka mitano waajiriwe kutokana na mchango wao katika ufaulu_*
WAZIRI MKUU, Dkt. Mwigulu Nchemba, amevitaka vikundi vya Sungusungu kutowatenga wananchi wala kuwalazimisha kushiriki taratibu zinazokinzana na imani zao, akionya kuwa vitendo hivyo vinaweza kusababisha mgawanyiko katika jamii.
Ametoa maelekezo hayo leo (Jumanne, Novemba 10, 2026), wakati akisikiliza kero za wananchi katika mkutano wa hadhara uliofanyika Kijiji cha Singita, Kata ya Usanda, Jimbo la Itwangi, Halmashauri ya Wilaya ya Shinyanga.
“Kama mtu imani yake haimruhusu kuchanja, kwa kweli tusimlazimishe. Na wala tusimtenge,” amesema.
Maelekezo hayo yamefuatia malalamiko ya mwananchi, Simon John, aliyedai kuwa mchungaji wake ametengwa baada ya kukataa kushiriki baadhi ya taratibu za Sungusungu, huku waumini wakizuiwa kwenda kusali kwake.
Akizungumza na kiongozi wa Sungusungu aliyekuwapo mkutanoni, Waziri Mkuu amemtaka kuhakikisha mchungaji huyo hatengwi na anaendelea kupewa ulinzi.
“Msisumbuane na mchungaji mmoja huyo. Mpeni na ulinzi, wala msimtenge,” amesema.
Dkt. Mwigulu ameelekeza vikundi vya Sungusungu kuwaruhusu waumini, wakiwemo wanachama wa vikundi hivyo, kwenda kusali kwa mchungaji huyo, huku akisisitiza umuhimu wa kuheshimu uhuru wa imani na ibada.
Katika hatua nyingine, Waziri Mkuu amesema atamwandikia Katibu Mkuu, Ofisi ya Rais–Menejimenti ya Utumishi wa Umma na Utawala Bora, ili walimu wawili wa kujitolea waliochangia Shule ya Msingi Masunula kushika nafasi ya pili kitaifa waajiriwe.
Shule hiyo ipo Kijiji cha Masunula, Kata ya Usule, wilayani Shinyanga. Amesema ameelezwa kuwa walimu hao wamefundisha kwa kujitolea kwa zaidi ya miaka mitano katika shule hiyo yenye walimu saba.
“Hawa waajiriwe kwa sababu tumeona matokeo yake,” amesema.
Amewapongeza walimu, wanafunzi na viongozi kwa mafanikio hayo, huku akielekeza tathmini ya gharama za ujenzi wa nyumba yenye makazi ya walimu wawili ifanyike na kuwasilishwa kupitia Katibu Tawala wa Mkoa ili kupunguza changamoto ya makazi katika shule hiyo.
Kuhusu huduma za afya, Waziri Mkuu amemwelekeza Katibu Tawala wa Mkoa wa Shinyanga kuwasilisha siku hiyo hiyo maombi maalumu ya ujenzi wa vituo viwili vya afya katika kata za Usule na Didia.
Vilevile, ameahidi kutafuta shilingi milioni 76 za kukamilisha Zahanati ya Mwamkanga ili wananchi waanze kupata huduma.
JAB YAONYA MATUMIZI MABAYA YA AI KATIKA UANDISHI WA HABARI
HABARI

TANZANIA SASA INA ZIADA YA UMEME
NishatiShinyanga.
Waziri Mkuu wa Jamhuri ya Muungvano wa Tanzania, Mhe. Dkt. Mwigulu Nchemba, amesema kukamilika kwa ujenzi wa Bwawa la Kufua Umeme la Julius Nyerere (JNHPP), lenye uwezo wa kuzalisha megawati 2,115, kumeimarisha upatikanaji wa umeme nchini na kuiwezesha Tanzania kuwa na ziada ya umeme.
Amesema hayo leo, Novemba 9, 2026, wakati wa ziara yake mkoani Shinyanga, inayoendelea kwa lengo la kusikiliza na kutatua kero za wananchi.
Ameeleza kuwa kukamilika kwa mradi huo ni matokeo ya maamuzi ya kimkakati yaliyofanywa na Serikali ya Jamhuri ya Muungano wa Tanzania, kuhakikisha miradi mikubwa ya kimkakati inakamilika.
Aidha, Waziri Mkuu amebainisha kuwa kutokana na maamuzi hayo, baadhi ya miradi ya maendeleo ilisimamishwa kwa muda, ikiwemo miradi ya barabara, maji na umeme, ili kuwezesha Serikali kuelekeza nguvu katika kukamilisha mradi huo mkubwa wa uzalishaji wa umeme.
Amesisitiza kuwa kwa sasa matokeo ya maamuzi hayo yanaonekana kupitia uzalishaji wa umeme unaochangia kuimarisha uhakika wa nishati nchini.
DC ITUNDA AMWAKILISHA RC SAGINI KWENYE MAHAFALI YA TIA MBEYA
elimu📍Awahimiza wahitimu kuwa wabunifu na wazalendo
Na Mwandishi Wetu, Mbeya
MKUU wa Wilaya ya Mbeya, Mhe. Solomon Itunda, amemwakilisha Mkuu wa Mkoa wa Mbeya, Mhe. Jumanne Sagini, katika mahafali ya Chuo cha Uhasibu Tanzania (TIA), Kampasi ya Mbeya, ambapo amewapongeza wahitimu kwa kuhitimu mafanikio ya masomo yao na kuwataka kutumia elimu na ujuzi walioupata kuleta mabadiliko chanya katika jamii na taifa kwa ujumla.
Akizungumza wakati wa mahafali hayo, Mhe. Itunda amewahimiza wahitimu hao kuwa wabunifu, wazalendo na wenye maadili mema katika utekelezaji wa majukumu yao, akisisitiza kuwa elimu waliyoipata inapaswa kuwa nyenzo thabiti ya kutatua changamoto za kijamii, kuongeza tija mahali pa kazi, na kutumia fursa zilizopo kujiajiri badala ya kusubiri ajira pekee.
Aidha, aliwataka waendelee kuendana na kasi ya mabadiliko ya sayansi na teknolojia pamoja na mahitaji ya soko la ajira la sasa kwa kujifunza bila kuchoka, akibainisha kuwa mafanikio ya kijana mmoja mmoja na taifa kwa ujumla yanategemea uwezo wa vitendo, ubunifu, na uwajibikaji.
Katika hotuba yake, Mhe. Itunda ametumia fursa hiyo kumpongeza Rais wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania, Mhe. Dkt. Samia Suluhu Hassan, kwa uwekezaji mkubwa unaofanywa na Serikali katika sekta ya elimu, ikiwemo uboreshaji wa mazingira ya kujifunzia na kufundishia, uimarishaji wa miundombinu ya elimu ya juu, na upanuzi wa fursa za elimu kwa vijana wa Kitanzania, uwekezaji ambao ni nguzo kuu ya kujenga nguvu kazi yenye ushindani.
Pia, ameupongeza uongozi wa Chuo cha TIA kwa juhudi zake thabiti za kutoa elimu inayokidhi mahitaji halisi ya soko la ajira, na kumshukuru Mkuu wa Mkoa, Mhe. Jumanne Sagini, kwa imani na ushirikiano anaoendelea kumpa katika kumwakilisha kwenye shughuli mbalimbali za kiserikali mkoani hapo.
Mwisho
WADAU WA MAJI WATAKIWA KULIPIA MATUMIZI
Watumiaji wakubwa wa maji kutoka Sekta Binafsi na Sekta ya Umma wametakiwa kutimiza jukumu lao la malipo ya huduma wanayoipata ili kazi ya kuimarisha vyanzo vya maji ifanyike kwa ukamilifu.
Mwenyekiti wa Kamati ya Kudumu ya Bunge ya Maji na Mazingira Mhe. Jackson Kiswaga (Mb) ametaka malipo ya madai hayo kufanyika akiongoza kamati hiyo kukagua udabuaji na ujenzi wa kingo za mto Lumemo, Kilombero mkoa wa Morogoro.
Mhe. Kiswaga amesema malipo hayo yanasaidia sio tu katika utunzaji na uendelazaji wa vyanzo vya maji bali pia kutoa suluhu zinazosababishwa na mabadiliko ya tabianchi ikiwamo mafuriko.
Amesema kazi ya udabuaji ni endelevu hivyo inahitaji fedha wakati wote ili maisha ya wananchi yawe salama endapo maji yanazidi katika mkondo wake, akitolea mfano eneo la Ifakara ambapo mavuriko yamekua kero katika shughuli za wananchi za kila siku.
Kazi ya udabuaji na ujenzi wa kingo katika maeneo korofi katika mto Lumemo imegharimu kiasi cha shilingi milioni 294 na kufanikisha eneo lote itagharimu takribani shilingi bilioni 2.2
Pamoja na hilo, Mhe. Kiswaga ameiongoza kamati kukagua mradi wa maji wa miji 28, ambao utekelezaji umefika asilimia 95.
Amesema suala la vifaa na bidhaa za kiufundi zinazoagizwa nje ya nchi zipewe kipaumbele kufika katika eneo la kazi ili mradi ukamilike kwa wakati na wananchi waanze kupata huduma ya maji katika kata sita za Kilombero.
Amesema mradi huo utazalisha kwa siku maji lita za ujazo milioni 20 wakati mahitaji hivi sasa ni lita milioni 10.
Mhe. Kiswaga ameelekeza viongozi wa mamlaka za serikali za mitaa, wawashirikishe wananchi katika kulinda na kuthamini vyanzo vya maji kwa sababu kukamilika kwa mradi huo huduma ya maji itapatikana kwa asilimia 100.
Katibu Mkuu, Wizara ya Maji Mhandisi Mwajuma Waziri, kwa niaba ya Waziri wa Maji ameainisha kuwa maelekezo yote ya kamati yatafanyiwa kazi ikiwamo kuhakikisha vifaa vya mradi havikwami na kukutana na wadau wanaotegemea huduma ya maji kufanikisha shughuli mbalimbali za maendeleo kuona namna bora ya kulipa madeni.
TISEZA YATANGAZA FURSA ZA UWEKEZAJI KATIKA KILIMO CHA HORTICULTURE
Mamlaka ya Uwekezaji na Maeneo Maalum ya Kiuchumi Tanzania (TISEZA) imewahimiza wawekezaji wa ndani na nje ya nchi kuchangamkia fursa zilizopo katika sekta ya kilimo cha bustani (Horticulture), hususan uwekezaji katika uzalishaji, uhifadhi, usafirishaji na uongezaji thamani wa mazao.
Meneja Uhamasishaji wa Kizazi cha Nje kutoka TISEZA, Daudi Riganda, amesema sekta hiyo inayojumuisha maua, matunda, mbogamboga na viungo inaendelea kuwa na fursa za kiuchumi kupitia mauzo ya nje na kuvutia mitaji, huku akitaja uwekezaji katika umwagiliaji, maghala, vyumba vya ubaridi (Cold Rooms), vituo vya kuhifadhi mazao (Cold Stores) na viwanda vya kuongeza thamani.
Akizungumza katika Maonesho ya Hortilogistical Africa 2026, Riganda amesema TISEZA imeshiriki kutoa elimu na kuhamasisha uwekezaji, huku ikitumia kituo cha huduma za pamoja (One Stop Center) kinachojumuisha taasisi takribani 15 za Serikali kuwezesha wawekezaji kupata huduma sehemu moja badala ya kufuata taasisi mbalimbali, amesema mwekezaji anayekidhi vigezo na kukamilisha nyaraka zinazohitajika anaweza kupata cheti cha uwekezaji ndani ya saa 24.
Ameeleza kuwa kwa mujibu wa masharti aliyoyataja, Mtanzania anahitaji mtaji wa takribani Sh milioni 150, sawa na Dola za Marekani 50,000, huku mwekezaji wa kigeni au ubia akihitaji Dola za Marekani 500,000, akiwahimiza Watanzania kutumia fursa zilizopo katika sekta hiyo.
Kwa upande wa Ofisi ya Mageuzi ya Kilimo, mwakilishi wake amesema moja ya malengo yanayohamasishwa kupitia maonesho hayo ni kupunguza upotevu wa mazao ya bustani baada ya mavuno kutoka asilimia 40 hadi asilimia 20, kupitia uwekezaji katika miundombinu ya uhifadhi na uongezaji thamani. Fursa hizo zinahusisha mazao ya kimkakati yakiwemo parachichi, ndizi, zabibu na viungo.
Naye Nasrul Salum Nasrul kutoka Mamlaka ya Maendeleo ya Biashara Tanzania (TanTrade), amesema ushiriki wao katika kituo hicho unalenga kuwaunganisha wazalishaji na masoko ya ndani, kikanda na kimataifa, pamoja na kukuza wajasiriamali wadogo ili waweze kupanua biashara zao na kufikia masoko makubwa.
Kwa upande wake, Tulibako Minga kutoka Mamlaka ya Udhibiti wa Nafaka na Mazao Mchanganyiko (COPRA), amesema kituo hicho kinatoa huduma kwa wadau wa mnyororo wa thamani wa Horticulture, kuanzia uzalishaji, biashara ya ndani na nje ya nchi hadi usafirishaji wa mazao.
Naye Mdili Katemani kutoka Mamlaka ya Afya ya Mimea na Viuatilifu Tanzania (TPHPA), amesema mamlaka hiyo inasaidia kufungua masoko mapya ya kimataifa, kukagua mazao yanayosafirishwa nje ya nchi na kutoa cheti cha afya ya mimea (Phytosanitary Certificate), huku ikiwawezesha wakulima kupata taarifa na kutimiza masharti ya masoko ya kimataifa.
NDEJEMBI AITAKA WIZARA YA KILIMO,TANTRADE KUWAUNGANISHA VIJANA NA MASOKO YA KIMATAIFA
Makamu wa Rais wa Tanzania, Deogratius Ndejembi, ameitaka Wizara ya Kilimo kwa kushirikiana na Mamlaka ya Maendeleo ya Biashara Tanzania (TANTRADE), kuweka mazingira yatakayowawezesha vijana wabunifu katika sekta ya kilimo kupata fursa za masoko, kufahamu viwango vya bidhaa na kuunganisha miradi yao na fursa za ufadhili ili kuongeza ushindani wa mazao ya Tanzania katika masoko ya kimataifa.
Ametoa wito huo leo Novemba 9, 2026, wakati wa ufunguzi wa Maonesho ya Kilimo cha Mbogamboga, Maua na Matunda, yaliyowaleta pamoja washiriki kutoka Bara la Afrika, Ulaya na Asia (Hortilogistical Africa 2026), jijini Arusha, ambapo akisisitiza umuhimu wa Serikali na sekta binafsi kushirikiana kukuza ubunifu na biashara za vijana katika sekta ya kilimo.
Amesema vijana wanaojihusisha na uzalishaji wa mazao Mbogamboga na matunda, wanahitaji kuungwa mkono kwa kutambuliwa ubunifu wao, kuunganishwa na taasisi husika na kupata mwongozo wa viwango vya kimataifa vinavyohitajika kwa bidhaa mbalimbali zikiwemo kakao na parachichi ili ziweze kushindana katika masoko ya nje.
Aidha, ameeleza kuwa Serikali inapaswa kukamilisha juhudi zinazofanywa na sekta binafsi kwa kuwaunganisha vijana na wadau wanaoweza kuwasaidia kuandaa maandiko ya miradi, kupata ufadhili na kufikia hatua ya utekelezaji wa miradi yao.
Amesisitiza umuhimu wa kuhakikisha ruzuku za pembejeo zinawafikia wakulima wenye uwezo wa kuzalisha kwa kuzingatia mahitaji ya soko, akitolea mfano wa miche 130,000 ya parachichi inayotolewa na Serikali na kuhoji iwapo inawafikia walengwa wenye uhakika wa soko la mazao hayo.
Kwa upande wake, Jofrey Ombeni Munisi kutoka kampuni ya Onocado Farm, ameishukuru Serikali kupitia COPRA na Shirika la TAHA kwa kuwawezesha wazalishaji kupata fursa za kutembelea maeneo mbalimbali na kushiriki shughuli za kibiashara ndani na nje ya nchi, akisema ushirikiano huo umemsaidia kukuza biashara yake katika masoko ya kimataifa na kufahamu viwango vinavyotakiwa.
Naye Hamza Mohammed Nangameta kutoka Mamlaka ya Udhibiti wa Nafaka na Mazao Mchanganyiko (COPRA), amesema Tanzania inazalisha zaidi ya tani milioni 4 za ndizi kwa mwaka, zikiwemo aina za Malindi, Kisukari na Mzuzu, huku mikoa inayozalisha zao hilo ikiwa ni Kilimanjaro, Arusha, Mbeya, Njombe, Morogoro na Tanga. Ameongeza kuwa nchi inazalisha zaidi ya tani laki 8 za mananasi, yanayozalishwa katika mikoa ya Pwani, Mwanza, Geita, Morogoro na Mbeya.
Amesema Tanzania inaendelea kutumia fursa za masoko ya nje kwa kusafirisha ndizi katika nchi za Afrika Kusini, Uganda, Kenya, Malawi na Zambia, huku mananasi yakiuzwa Uganda na Visiwa vya Komoro, akisisitiza umuhimu wa kuimarisha uzalishaji na biashara ya mazao hayo ili kuongeza fursa za kiuchumi kwa wakulima na wafanyabiashara.

WRRB YATANGAZA MAZAO YA TANZANIA KWA WANUNUZI WA KIMATAIFA SHANGHAI
HABARI
Bodi ya Usimamizi wa Stakabadhi za Ghala (WRRB) imeshiriki katika Maonesho ya Tisa ya Kimataifa ya Uagizaji wa Bidhaa ya China (CIIE) jijini Shanghai, nchini China, kwa lengo la kutangaza Mfumo wa Stakabadhi za Ghala na kuwaunganisha wanunuzi wa kimataifa na fursa za biashara ya mazao ya Tanzania.
Katika maonesho hayo ya siku tano (Novemba 5-10, 2026), WRRB imeeleza jinsi mfumo huo unavyowezesha uhifadhi wa mazao katika maghala yenye leseni, utunzaji wa ubora wake na uuzaji wake kwa uwazi.
Akizungumza alipotembelea banda la Tanzania katika maonesho hayo, Waziri wa Biashara na Maendeleo ya Viwanda Zanzibar, Mhe. Omar Said Shabaan, amepongeza ushiriki wa Tanzania, hususan wa taasisi za serikali, akisema maonesho hayo yanazipa taasisi hizo fursa ya kutangaza huduma zinazotolewa nchini.
Amesisitiza umuhimu wa Tanzania kutumia maonesho hayo kujitangaza kimkakati na kufikia wanunuzi wa kimataifa wanaotafuta bidhaa za Tanzania.
Aidha, Mwakilishi wa kampuni ya Chengdu Jintao Yunhui International Trade Co., Ltd. ameonesha kuvutiwa na ufuta mweupe wa Tanzania, ambao ni miongoni mwa mazao yanayouzwa kupitia Mfumo wa Stakabadhi za Ghala.









































