FRV. MNDEME AKABIDHIWA RASMI OFISI YA MTENDAJI MKUU WA TBA

Wakala wa Majengo Tanzania (TBA) umefanya hafla ya makabidhiano ya Ofisi ya Mtendaji Mkuu, ambapo aliyekuwa Mtendaji Mkuu wa Wakala huo, Arch. Daud W. Kondoro, amemkabidhi rasmi Ofisi Mtendaji Mkuu mpya, FRV. Said Rajab Mndeme (ndc).

KAMATI YA BUNGE YATAKA WHI KUTAFUTA ARDHI KWA MIRADI MIPYA

 

Na.Alex Sonna-DODOMA

KAMATI ya Kudumu ya Bunge ya Utawala, Katiba na Sheria imeridhishwa na utekelezaji wa miradi ya nyumba zinazojengwa na Watumishi Housing Investments (WHI) kwa ajili ya watumishi wa umma, ikipongeza kasi ya ujenzi, ubora wa majengo na hatua ya kutoa karibu nyumba 1,500 kwa watumishi wa umma.

Makamu Mwenyekiti wa kamati hiyo, Mhe. Edwin Enosy Swalle, amesema hayo wakati wa ziara ya kamati hiyo ya kutembelea na kukagua miradi ya nyumba zinazotekelezwa katika eneo la Mradi wa watumishi Housing Investment uliopo Njedengwa na Mradi wa Mlezi kwa ajili ya watumishi wa umma.

Amesema utekelezaji wa miradi hiyo unaonesha juhudi za Serikali katika kuboresha makazi ya watumishi wa umma na kutekeleza dhamira ya kuboresha ustawi wao, akieleza kuwa watumishi wanapopata makazi bora, mazingira yao ya kazi na utoaji wa huduma kwa wananchi huimarika.

“Kamati ya Bunge imeridhika sana na utayari na kasi ya watumishi Housing Investment ya kuinua hali ya makazi ya watumishi wa umma nchini. Tumeona spidi ya majengo mnayojenga, ubora wake na taarifa kwamba mmetoa nyumba karibu 1,500 kwa ajili ya watumishi wa umma,” amesema Mhe.Swalle.

Amesema pamoja na mafanikio hayo, ongezeko la idadi ya watu nchini huku ardhi ikiwa rasilimali isiyoongezeka linapaswa kuifanya Watumishi Housing Investment kuweka kipaumbele katika kutafuta na kuhifadhi maeneo kwa ajili ya miradi ya sasa na ya baadaye.

Amesisitiza umuhimu wa kuwa na benki ya ardhi itakayowezesha taasisi hiyo kuwa na uhakika wa maeneo ya kujenga nyumba, ili kuendeleza huduma kwa watumishi wa umma na kuhakikisha miradi hiyo inakuwa endelevu kwa vizazi vijavyo.

Katika hatua nyingine, Mhe.Swalle ameipongeza taasisi hiyo kwa kuhamasisha watumishi kujiunga na mfuko wa uwekezaji wa Faida Fund, akisema taarifa iliyowasilishwa kwa kamati inaonesha kuwa watumishi zaidi ya 4,000 walikuwa wameanza kuchangia na kufikia Juni 2026, michango yao ilikuwa imezidi Sh bilioni 1.2.

Hata hivyo, amesema bado kuna haja ya kuongeza elimu kuhusu mfuko huo kwa watumishi wengi zaidi ili waelewe manufaa yake ya kiuchumi wa mtu mmoja mmoja na kukuza vipato vyao.

Kuhusu upatikanaji wa makazi, amesema kamati imebaini kuwa Watumishi Housing Investment inatekeleza miradi ya nyumba zinazouzwa kwa watumishi pamoja na nyumba zinazotolewa bure kwa ajili ya kuishi kwa watumishi wanaostahili wilayani.

Amesema ujenzi wa nyumba za watumishi wa umma wilayani unapaswa kupewa kipaumbele zaidi, hasa katika halmashauri na maeneo ambayo watumishi wanakabiliwa na changamoto ya kupata makazi ya uhakika.

Kwa mujibu wa Swalle, changamoto ya makazi inaweza kuchangia watumishi kuomba uhamisho kutoka maeneo yenye mazingira magumu, hivyo kuathiri upatikanaji wa watumishi katika maeneo hayo.

Aidha, ameitaka taasisi hiyo kuweka utaratibu madhubuti wa kusimamia nyumba zinazotolewa bure ili kuhakikisha zinawanufaisha watumishi wanaostahili na kuzuia uwezekano wa nyumba hizo kutumiwa kwa shughuli za kibiashara, ikiwemo kupangishwa kwa watu wengine kinyume na malengo yaliyokusudiwa.

Kwa upande wake Waziri wa Nchi, Ofisi ya Rais, Menejimenti ya Utumishi wa Umma na Utawala Bora, Mhe. Ridhiwani Jakaya Kikwete, amesema WHI wamekamilisha ujenzi wa nyumba 54 kwa ajili ya watumishi wa umma waliopo katika mazingira magumu, huku ujenzi wa nyumba nyingine 78 ukifikia asilimia 87 na nyumba 66 katika eneo la Kisasa Hilltop, Njedengwa jijini Dodoma ukiwa umefikia asilimia 45.

Amesema nyumba 54 zilizokamilika zimejengwa katika mikoa ya Singida, Dodoma, Pwani, Ruvuma na Lindi, kwa lengo la kuwawezesha watumishi wa umma wanaofanya kazi katika mazingira magumu kupata makazi salama na kuboresha mazingira yao ya utendaji kazi.

"WHI inaendelea na utekelezaji wa mradi wa ujenzi wa nyumba 78 katika mikoa ya Mtwara, Lindi, Mbeya, Dodoma na Kigoma."ameeleza Waziri Kikwete

Amesema hadi Juni 2026, utekelezaji wa mradi huo ulikuwa umefikia asilimia 76, huku maendeleo ya ujenzi yakifikia asilimia 87 wakati wa taarifa hiyo.

Katika hatua nyingine, Mhe. Kikwete amebainisha kuwa WHI inaendelea na ujenzi wa nyumba 66 katika eneo la Kisasa Hilltop, Njedengwa jijini Dodoma, mradi ulioanza katika mwaka wa fedha 2025/2026.

Kwa mujibu wa maelezo hayo, hadi Juni 2026 mradi huo ulikuwa umefikia asilimia 45 ya utekelezaji, huku ujenzi wa nguzo na sakafu ukiwa umekamilika na kazi nyingine zikiendelea. Mradi huo unatarajiwa kukamilika Februari 2027.

Awali Kaimu Mkurugenzi Mkuu wa Watumishi Housing Investments (WHI) Arch.Sephania Solomon,amesema kuwa taasisi hiyo inaendelea kupitia na kuboresha miundombinu ya majengo yake ili kukidhi mahitaji ya makundi mbalimbali ya watumishi , kwa kuzingatia ushauri uliotolewa na Kamati ya Kudumu ya Bunge ili yaweze kutumika kirahisi na watu wenye mahitaji maalumu.

Aidha, amesema kuwa katika "Mradi wa nyumba za gharama nafuu za Njedengwa, awamu ya kwanza ya ujenzi inatarajiwa kukamilika Februari 2027, wakati awamu nyingine zikiendelea kutekelezwa kwa mujibu wa mpango. Ameongeza kuwa mwitikio wa wanunuzi umeoneshwa kupitia ahadi za malipo ya awali ya asilimia 30, hatua inayolenga kusaidia kuendeleza ujenzi wa nyumba hizo."amesema Arch.Solomon

Ameeleza kuwa WHI itaendelea kutoa taarifa za kina kuhusu utekelezaji wa miradi hiyo, ikiwemo maendeleo ya ujenzi, mpango wa uendelezaji wa nyumba na idadi ya nyumba zilizobaki kupatikana. Hatua hizo zinalenga kuimarisha uwazi, kuongeza uelewa wa wadau na kuwezesha wananchi kupata taarifa sahihi kuhusu fursa za kumiliki nyumba za gharama nafuu.

 

 

DKT.MWIGULU : SACCOS ZIGEUZE AKIBA KUWA UWEKEZAJI NA AJIRA

_Ahimiza huduma za kidijitali, usimamizi madhubuti na fursa kwa vijana_

WAZIRI MKUU, Dkt. Mwigulu Nchemba, amezitaka SACCOS barani Afrika kuimarisha ukusanyaji wa akiba na kuzielekeza katika uwekezaji wenye tija ili kukuza biashara, kuongeza uzalishaji na kutengeneza ajira.

Amesema hayo leo, (Alhamisi Oktoba 15, 2026,) katika kongamano la 26 la Vyama vya Ushirika wa Kifedha SACCOS barani Afrika, linaloendelea katika Kituo cha Mikutano cha Kimataifa cha Julius Nyerere (JNICC), jijini Dar es Salaam.

Akizungumza kwa Niaba ya Rais Dkt. Samia Suluhu Hassan, Waziri Mkuu amesema Afrika inapaswa kujenga uwezo wa kubadilisha akiba za wananchi kuwa uwekezaji, uwekezaji kuwa biashara, na biashara kuwa ajira na ustawi wa jamii. 

Amesisitiza kuwa Vyama vya Ushirika vya Akiba na Mikopo (SACCOS) vina wajibu unaovuka utoaji wa huduma za kifedha na kugusa maendeleo ya wananchi.

“Tusisubiri mustakabali wa maendeleo ujijenge wenyewe; ni lazima tuujenge mustakabali wetu. SACCOS zetu zinapaswa kuwa mstari wa mbele katika kubadilisha maisha ya wananchi, kuwawezesha vijana na kugeuza akiba kuwa uwekezaji wenye tija,” amesema.

Waziri Mkuu amehimiza matumizi ya mifumo ya kidijitali ili kurahisisha huduma, kuongeza uwazi na kuwafikia wananchi wengi zaidi. Pia, amezitaka SACCOS kuwapa vijana fursa za kupata mikopo, ujuzi na kushiriki katika uongozi, akisema ushiriki wao ni muhimu katika kujenga uchumi wa baadaye.

Kuhusu usimamizi, amesisitiza uaminifu, uwajibikaji na weledi kwa viongozi na watendaji, pamoja na wanachama kurejesha mikopo kwa wakati. Amesema nidhamu ya kifedha na uwazi ni muhimu katika kulinda akiba za wanachama na kuhakikisha vyama hivyo vinakuwa imara na endelevu.

Ametaja mafanikio ya SACCOS katika kuwawezesha wakulima kugharamia uzalishaji, familia kusomesha watoto, wafanyakazi kujenga nyumba na wanawake na vijana kuanzisha biashara, kuwa ushahidi wa mchango wake katika ustawi wa jamii.

Akiongelea kaulimbiu ya mkutano huo, Waziri Mkuu amesema: "Kila kiongozi aliyepo hapa anao wajibu wa kufanya. Kwenye kila akaunti ya SACCOS kuna historia muhimu ya maisha ya mwanachama. Kwenye kila mkopo, kuna matarajio, Kwenye kila ushirika kuna jamii ambayo inatuamini tuwajengee maisha bora. Na kwa karne nyingi, vyama vya ushirika vimethibitisha kanuni kuu ya Kiafrika kwamba watu wakiunganisha nguvu zao pamoja, chochote ambacho kilionekana kigumu huwa kinawezekana."

Awali, Waziri wa Kilimo, Daniel Chongolo, amesema Tanzania ina jumla ya mawakala 231 wa huduma za fedha kupitia simu za mkononi wanaohusishwa na SACCOS, huku akisisitiza kuwa ubunifu unapaswa kwenda sambamba na maboresho ya teknolojia, usalama wa taarifa na ulinzi wa wateja.

Ameongeza kuwa, Tanzania ina SACCOS 981 zenye wanachama zaidi ya milioni 1.9 na mzunguko wa fedha unaozidi Sh. trilioni 1.6. Amehimiza ubunifu unaoendana na maboresho ya teknolojia, usalama wa taarifa na ulinzi wa wateja.

MAMALISHE NA BABALISHE TUNAUNGA MKONO AJENDA YA NISHATI SAFI YA KUPIKIA UMALITA

Morogoro

Mwenyekiti wa Umoja wa Babalishe na Mamalishe Tanzania (UMALITA), Bi. Havijawa Omary, amesema kuwa mamalishe na babalishe nchini wanaunga mkono ajenda ya Serikali ya kuhamasisha matumizi ya nishati safi ya kupikia, kwa kutambua umuhimu wake katika kulinda afya za wananchi na kuhifadhi mazingira.

Bi. Omary ameyasema hayo leo, Oktoba 15, 2026, mkoani Morogoro wakati akizungumza katika mafunzo ya nishati safi ya kupikia yaliyotolewa na Wizara ya Nishati kwa mamalishe na babalishe kutoka mikoa mbalimbali nchini.

 Ameeleza kuwa kundi hilo lina nafasi muhimu katika kuhamasisha matumizi ya nishati safi ya kupikia kutokana na shughuli zao za kila siku za kuandaa chakula kwa wananchi.

“Ni muhimu kwa kila mmoja wetu kuunga mkono jitihada za kuhamasisha matumizi ya nishati safi ya kupikia ili kulinda afya za wananchi, kuhifadhi mazingira na kuhakikisha jamii inapata uelewa kuhusu faida za kutumia nishati hiyo,” amesema Bi. Omary

Aidha, amesema matumizi ya nishati safi ya kupikia yanasaidia kupunguza athari za moshi unaotokana na matumizi ya kuni na mkaa, sambamba na kupunguza ukataji wa miti unaochangia uharibifu wa misitu nchini.

Mafunzo hayo ni sehemu ya juhudi za Wizara ya Nishati kwa kushirikiana na wadau mbalimbali katika kutoa elimu na kuhamasisha matumizi ya nishati safi ya kupikia, ikiwa ni utekelezaji wa Mkakati wa Taifa wa Nishati Safi ya Kupikia wa mwaka 2024–2034, unaolenga kufikia asilimia 80 ya Watanzania wanaotumia nishati safi ya kupikia ifikapo mwaka 2034.

HATUA BOND YAVUNJA REKODI, YAKUSANYA SHILINGI BILIONI 161.38

 

-Hatifungani ya I&M Bank yazidi lengo kwa asilimia 806.92

 -wawekezaji wa ndani waongoza kwa ushiriki

Hatifungani ya Hatua Bond iliyotolewa na I&M Bank Limited imeweka rekodi mpya katika soko la mitaji nchini baada ya kukusanya shilingi bilioni 161.38, sawa na asilimia 806.92 ya lengo la awali la kukusanya shilingi bilioni 20.

Mafanikio hayo yameifanya Hatua Bond kuwa miongoni mwa hatifungani za kampuni zilizopata mafanikio makubwa zaidi nchini, ikivunja rekodi iliyokuwa ikishikiliwa na iTrust Bond ya iTrust Finance Limited, iliyokusanya shilingi bilioni 114.12, sawa na asilimia 760.78 ya lengo lake.

Akizungumza leo, Oktoba 15, 2026, jijini Dar es Salaam, katika hafla ya kuorodheshwa kwa Hatua Bond kwenye Soko la Hisa la Dar es Salaam (DSE), Afisa Mtendaji Mkuu wa Mamlaka ya Masoko ya Mitaji na Dhamana (CMSA), CPA Nicodemus Mkama, amesema mafanikio hayo ni hatua muhimu katika maendeleo ya masoko ya mitaji nchini.

Amesema Hatua Bond imeweka rekodi nyingine kwa kuwa mauzo ya toleo lake la kwanza yamezidi thamani ya programu nzima ya hatifungani ya I&M Bank, iliyopangwa kukusanya shilingi bilioni 100 kupitia awamu nne kati ya mwaka 2026 na 2029.

“Naipongeza I&M Bank Limited pamoja na iTrust Finance Limited, ambao walikuwa washauri wakuu elekezi wa muamala huo, pamoja na taasisi nyingine zilizoshiriki kufanikisha utoaji na uorodheshwaji wa hatifungani hiyo,” amesema CPA. Mkama.

Amesema takwimu zinaonesha kuwa asilimia 95.48 ya wawekezaji walioshiriki katika Hatua Bond ni wawekezaji binafsi, huku asilimia 4.52 wakiwa kampuni na taasisi. Aidha, asilimia 95.73 ya wawekezaji ni wa ndani ya nchi, wakati asilimia 4.27 ni wawekezaji wa kigeni.

"Ushiriki mkubwa wa wawekezaji binafsi wa ndani, unaonesha kuongezeka kwa mwitikio wa wananchi katika kutumia fursa za uwekezaji zinazopatikana kwenye masoko rasmi ya fedha'',amesema CPA.Mkama

Amesema kuwa mafanikio hayo yamechangiwa pia na mazingira wezeshi ya kisera, kisheria na kiutendaji yanayowekwa na Serikali, yakiwamo vivutio vya kikodi katika hatifungani za kampuni na taasisi, kupunguza kiwango cha chini cha uwekezaji na kuboresha utaratibu wa malipo ya riba.

Amebainisha kuwa katika Hatua Bond, kiwango cha chini cha uwekezaji kilipunguzwa kutoka shilingi milioni moja hadi shilingi 500,000 kwa idhini ya CMSA, hatua inayopanua fursa kwa wawekezaji wadogo, wakiwamo vijana na wanawake.

Vilevile, malipo ya riba yanafanyika kila baada ya miezi mitatu badala ya miezi sita, hali inayowawezesha wawekezaji kupokea mapato yao mara nyingi zaidi ndani ya mwaka.

Amesema CMSA imeendelea kutoa elimu kwa umma kuhusu fursa na faida za uwekezaji katika masoko ya mitaji, ikiwa ni sehemu ya juhudi za kuongeza ushiriki wa wananchi katika sekta rasmi ya fedha.

Ameongeza kuwa mafanikio ya Hatua Bond yanaunga mkono utekelezaji wa Dira ya Taifa ya Maendeleo 2050, inayolenga kujenga uchumi shindani, himilivu na jumuishi kwa maendeleo endelevu ya nchi.

CPA.Mkama amesema kuorodheshwa kwa Hatua Bond katika DSE kumeongeza thamani ya uwekezaji katika hatifungani za kampuni na taasisi kwa asilimia 4.48, kutoka shilingi trilioni 2.23 hadi shilingi trilioni 2.33.

Ameeleza kuwa kuorodheshwa huko pia kunatoa fursa kwa wawekezaji kuuza hatifungani zao wanapohitaji fedha na kuwawezesha wawekezaji wapya kuingia sokoni. Hatua hiyo pia inachangia kuongeza ukwasi na kuwezesha upatikanaji wa taarifa za thamani ya hatifungani sokoni.

Akihitimisha hotuba yake, CPA.Mkama amezitaka kampuni na taasisi za sekta ya umma na binafsi kutumia fursa zinazotolewa na masoko ya mitaji kupata fedha kwa ajili ya kukuza biashara na kugharamia miradi ya maendeleo.

Pia, amezitaka kampuni zenye leseni za kutoa huduma katika masoko ya mitaji kuendelea kubuni bidhaa zitakazopanua fursa za uwekezaji kwa wananchi na wawekezaji wa kimataifa.