CHIFU WA WASAFWA AMMWAGIA SIFA DC ITUNDA: "NI KIONGOZI MNYENYEKEVU, HATUNI"

 

Na Mwandishi Wetu, Mbeya

CHIFU Mkuu wa kabila la Wasafwa mkoani Mbeya, Rocket Mwashinga, amemwagia sifa Mkuu wa Wilaya ya Mbeya, Mhe. Solomon Itunda, kwa namna anavyotekeleza majukumu yake ya kiuongozi, akimtaja kuwa ni kiongozi msikivu, mnyenyekevu, mwenye ushirikiano mkubwa kwa wananchi bila ubaguzi, na hasa sifa ya "kutuna".

Akizungumza wakati wa zoezi la kugawa misaada kwa wananchi walioathirika na mafuriko katika Kata ya Nzovwe, Chifu Mwashinga amesema DC Itunda ni kielelezo bora cha viongozi vijana wanaohitajika nchini.

Alisema kutokana na moyo wake wa kipekee wa kujali wananchi na kuwa tayari kusikiliza na kutatua changamoto zao bila kujikweza.

Amesema jambo kubwa linalomtofautisha Mkuu huyo wa Wilaya ni urahisi wake wa kufikika na unyenyekevu alionao, akibainisha kuwa hata katika mawasiliano ya kawaida, hatoi majibu ya majivuno wala kujionyesha kuwa yeye ni mkubwa kuliko wananchi anaowaongoza.

"Uongozi bora haupimwi kwa cheo kikubwa alichonacho mtu, bali hupimwa kwa jinsi anavyowahudumia wananchi, anavyowasikiliza na kushirikiana nao bega kwa bega kutafuta ufumbuzi wa matatizo yao," alisisitiza Chifu Mwashinga.

Katika tukio hilo, Chifu Mwashinga akiwa sambamba na viongozi wengine, alishiriki kikamilifu kutoa msaada wa chakula, ikiwemo mahindi, kwa wananchi waliopata pigo kutokana na mafuriko hayo ya Nzovwe, ikiwa ni jitihada za kuwafariji na kuwasaidia kurejea kwenye maisha yao ya kawaida.

Hatimaye, Chifu huyo wa jadi amesisitiza kuwa viongozi wenye hofu ya Mungu, moyo wa huruma na utayari wa kuwatumikia wananchi ndio nguzo kuu ya maendeleo ya jamii, huku akimhimiza DC Itunda kuendelea na mfano huo huo wa uongozi unaoweka mbele utu, unyenyekevu na uzalendo wa dhati.

Mwisho

DKT.BADRU ATUA KAMBI YA TIMU YA NGORONGORO KAMA SELEMANI MWALIMU

Kamishna wa Uhifadhi wa Mamlaka ya Hifadhi ya eneo la Ngorongoro Dkt. Abdul-Razaq Badru usiku tarehe 9 Novemba. 2026 alitua kwenye kambi ya timu hiyo inayoshiriki mashindano ya (SHIMMUTA) mkoani Morogoro kukagua hali ya kambi hiyo na maendeleo ya wachezaji.

Mara baada ya kukutana na wachezaji hao Dkt.Badru ametoa maelekezo ya wanamichezo wa Ngorongoro kutumia fursa hiyo Kama mojawapo ya kujifunza mambo mapya kutoka taasisi nyingine.

“Tumieni michezo kuitangaza Ngorongoro, chezeni kwa nguvu zenu zote Ila mkumbuke michezo ni furaha na amani na muwe tayari kupokea aina yoyote ya matokeo,”alisema Dkt.Badru.

Afisa Michezo wa Mamlaka ya Hifadhi ya Ngorongoro Yotham Gitige alimshukuru kamishna kwa ziara hiyo na kusema kuwa imewatia moyo katika ushiriki wao kwenye michezo hiyo.

UKIONA ELIMU NI GHALI JARIBU UJINGA

 KwaZulu-Natal, Afrika Kusini 

Mamlaka ya Hifadhi ya Ngorongoro imewapeleka nchini Afrika Kusini watumishi wake wanne kupata mafunzo ya wiki moja kuhusiana na Uhifadhi wa faru katika hifadhi ya Phinda  Private game Reserve  iliyopo Kwazulu Natal.

Mafunzo hayo yanatokana na ushirikiano wa karibu uliopo baina ya Hifadhi ya Ngorongoro na Phinda private Game Reserve ambapo hifadhi hizi zimekuwa zikishirikiana katika kufanikisha kuwalinda wanyama hao.

Kiongozi wa Ujumbe huo, Kanali Fikiri Machibya ambaye ni mshauri wa Jeshi la Uhifadhi ameeleza kuwa mafunzo hayo yameendelea kuwasaidia kujua mbinu ambazo hifadhi ya Phinda wanazotumia kulinda, kuhifadhi,kuzuia uharibifu, kufuatilia miendendo ya wanyamapori, mimea na matumizi ya teknolojia kama njia ya kisasa na imara kwenye ulinzi katika maeneo yenye changamoto.

Afisa Mhifadhi Mwandamizi ambaye ni mratibu wa Faru Ngorongoro Deogratius Maige ameeleza kuwa; "Ili nchi au  taasisi ifanikiwe kuwahifadhi Wanyama adimu kama  Faru ni muhimu  kuwajengea uzoefu kwa vitendo  watumishi kwenye nchi  ambazo zina uzoefu mkubwa wa kuwahifadhi na kuwalinda Wanyama hao, 

Mafunzo hayo pia yamekuwa ni  sehemu ya kubadilishana uzoefu kuhusu uhifadhi shirikishi kwa jamii zinazozunguka hifadhi, wajibu wa kutoa kwa jamii (CSR), uchomaji moto maeneo ya hifadhi kuimarisha malisho, kudhibiti uvamizi wa mimea na utoaji wa ajira za muda mfupi na mrefu kwa jamii zinazosaidia shughuli za uhifadhi.

Hifadhi ya Wanyamapori Binafsi ya Phinda iliyopo Jimbo la KwaZulu-Natal Nchini Afrika kusini ina ukubwa wa hekta 29,866 na moja ya maajabu ya dunia ikijumuisha wanyama mbalimbali wakiwepo Big Five (simba, chui, tembo, faru na nyati) na zaidi ya spishi 436 za ndege na kuifanya kuwa moja ya maeneo yanayoongoza kwa wanyamapori wengi Afrika Kusini.

NDEJEMBI AAGIZA USIMAMIZI MADHUBUTI WA FEDHA ZA MIRADI YA MAENDELEO

                       Na: OWM – TAMISEMI, Kigonsera – Mbinga

Makamu wa Rais wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania, Mhe. Deogratius Ndejembi, amehimiza usimamizi madhubuti na uwajibikaji katika matumizi ya fedha za miradi ya maendeleo zinazoelekezwa kwenye halmashauri zote na Mhe. Rais Dkt. Samia Suluhu Hassan kwa ajili ya ujenzi wa miundombinu ya barabara, elimu na afya, kwa lengo la kuboresha utoaji wa huduma kwa wananchi.

Mhe. Ndejembi ametoa maelekezo hayo leo Novemba 11, 2026, akiwa Kigonsera wakati wa ziara yake ya kikazi ya kukagua miradi ya maendeleo, kuzungumza na wananchi na kuwapa fursa ya kupata ufafanuzi kuhusu utekelezaji wa miradi ya maendeleo katika wilaya ya Mbinga, mkoani Ruvuma.

“Mhe. Waziri wa TAMISEMI, kupitia Halmashauri zetu, hakikisha fedha zinazoletwa na Mhe. Rais Dkt. Samia Suluhu Hassan kwa ajili ya utekelezaji wa miradi ya maendeleo zinasimamiwa kikamilifu na kuwe na uwajibikaji kwa watakaobainika kuzitumia tofauti na malengo,” amesisitiza Mhe. Ndejembi.

Akipokea maelekezo hayo, Waziri wa Nchi, Ofisi ya Waziri Mkuu – Tawala za Mikoa na Serikali za Mitaa (OWM–TAMISEMI), Mhe. Prof. Riziki Shemdoe, ameahidi kuimarisha ufuatiliaji na usimamizi wa fedha za miradi, ikiwemo Shilingi Milioni 455 zilizoletwa Kigonsera kwa ajili ya ujenzi wa barabara ya lami yenye urefu wa mita 800, ambapo kwa sasa mkandarasi yupo kazini.

Sanjari na hilo, Prof. Shemdoe amesema kuwa ofisi yake italeta Mbinga Shilingi Milioni 900 kwa ajili ya kuendelea na ukarabati wa Hospitali ya Wilaya, huku akiahidi kuhakikisha fedha hizo zinatumika vizuri katika ukarabati wa hospitali hiyo ili kutoa huduma bora kwa wananchi kama ilivyokusudiwa na Mhe. Rais Dkt. Samia Suluhu Hassan.

WAZIRI HOMERA ASHIRIKI MAPOKEZI YA RAIS SAMIA ANTALYA, UTURUKI

ANTALYA, UTURUKI

Waziri wa Nishati, Mhe. Dkt. Juma Zuberi Homera (Mb), ameshiriki mapokezi ya Rais wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania, Mhe. Dkt. Samia Suluhu Hassan, aliyewasili jijini Antalya, nchini Uturuki, Novemba 11, 2026, kushiriki Mkutano wa 31 wa Nchi Wanachama wa Mkataba wa Umoja wa Mataifa kuhusu Mabadiliko ya Tabianchi (COP31).

Mkutano huo ni jukwaa muhimu kwa Tanzania kusukuma mbele vipaumbele vyake vya kimkakati katika kukabiliana na mabadiliko ya tabianchi, pamoja na kuhamasisha upatikanaji wa takribani shilingi trilioni 7.3 kwa ajili ya kufadhili miradi ya mazingira inayolenga kutekeleza Dira ya Taifa ya Maendeleo 2050.

Ujumbe wa Tanzania unaoongozwa na Rais Samia katika mkutano huo umebeba dhana isemayo: “Ushiriki Jumuishi wa Tanzania katika Kukabili Mabadiliko ya Tabianchi kuelekea Dira 2050: Kujenga Taifa Ustahimilivu, la Kijani na lenye Mafanikio.”

Katika mapokezi hayo, Wizara ya Nishati pia iliwakilishwa na Katibu Mkuu anayeshughulikia Umeme na Nishati Jadidifu, Eng. Dkt. Felchesmi Mramba.

RAIS MWINYI ASISITIZA MATUMIZI SAHIHI YA AI KATIKA UTUMISHI WA UMMA

 

Rais wa Zanzibar Dk. Hussein Ali Mwinyi, amesisitiza umuhimu wa matumizi sahihi ya teknolojia ya Akili Unde (AI) katika utumishi wa umma ili kuongeza ufanisi wa kazi, kuboresha utoaji wa huduma na kuimarisha maamuzi katika taasisi za serikali.

VIWANGO HOUSE MWANZA YAFIKIA ASILIMIA 95.2 YA UJENZI

Ujenzi wa jengo la VIWANGO HOUSE Mwanza la Shirika la Viwango Tanzania(TBS) ni sehemu ya jitihada za Serikali ya Awamu ya Sita chini ya Rais Dkt. Samia Suluhu Hassan za kuboresha miundombinu ya utoaji huduma na kuchangia utekelezaji wa malengo ya Dira ya Taifa ya Maendeleo 2050.

WILAYA 70 KUNUFAIKA NA MPANGO KABAMBE WA MAJI NA USAFI WA MAZINGIRA

Na OKULY JULIUS,DODOMA


WAKALA wa Maji na Usafi wa Mazingira Vijijini (RUWASA) umeanza maandalizi ya Mpango Kabambe wa Maji, Usafi wa Mazingira na Usafi Binafsi (District WASH Master Plan) katika wilaya 70 kati ya wilaya 128 zinazohudumiwa na wakala huo, hatua inayolenga kuimarisha uratibu wa uwekezaji na kuhakikisha miradi inatekelezwa kwa kuzingatia mahitaji halisi ya wananchi.

Akizungumza Novemba 10, 2026, jijini Dodoma, Kaimu Mkurugenzi Mkuu wa RUWASA, Mhandisi Amos Mtweve, amesema mpango huo utasaidia kuondoa changamoto ya utekelezaji wa miradi ya maji bila kuzingatia mipango ya sekta nyingine muhimu zinazotoa huduma kwa wananchi, zikiwemo afya na elimu.

Amesema kupitia mpango huo, RUWASA itashirikiana na wizara, halmashauri na wadau mbalimbali katika kupanga na kutekeleza miradi ya maendeleo kwa pamoja, ili kuhakikisha uwekezaji unafanyika kwa kuzingatia vipaumbele na mahitaji ya kila eneo.

Mhandisi Mtweve ameeleza kuwa awali, utekelezaji wa miradi mingi ya maji ulikuwa ukitegemea maombi yaliyotolewa na halmashauri pamoja na wabunge, hali iliyokuwa ikisababisha changamoto katika kupanga vipaumbele, kuamua maeneo ya kuanza utekelezaji na kuweka utaratibu wa kukamilisha miradi kwa awamu.

Ameongeza kuwa mpango huo utasaidia pia kuzuia mwingiliano wa miradi kati ya sekta mbalimbali, hususan pale ambapo RUWASA inapopanga kutekeleza mradi wa maji katika eneo ambalo tayari kuna mipango mingine ya maendeleo inayotekelezwa na sekta nyingine.

Kwa upande wake, Afisa Takwimu wa RUWASA, Singolile Mwamaja, amesema uandaaji wa District WASH Master Plan utahusisha ukusanyaji wa takwimu, tathmini ya mahitaji na uwekaji wa vipaumbele ili kuhakikisha mipango ya miradi ya maji na usafi wa mazingira inaendana na hali halisi ya wananchi.

Amesema hadi sasa maandalizi ya mpango huo yameanza katika wilaya sita, huku Wilaya ya Simanjiro ikiwa katika hatua za utekelezaji, ambapo kazi hiyo inatarajiwa kuchukua siku 103, kuanzia Desemba Mosi hadi Machi 30.

Naye, Meneja wa Programu wa Water for People, Mhandisi Victor Pallangyo, amesema gharama za kuandaa mpango huo hutegemea ukubwa wa kazi na mahitaji ya eneo husika.

Ametoa mfano wa Wilaya ya Mpwapwa, ambako uandaaji wa mpango huo uligharimu takribani shilingi milioni 110, huku asilimia 45 hadi 50 ya gharama hizo zikitumika katika ukusanyaji wa takwimu za awali.

Amefafanua kuwa mpango huo utaiwezesha serikali na wadau kubaini maeneo yanayohitaji uwekezaji na aina ya huduma zinazopaswa kupewa kipaumbele, zikiwemo maji, vyoo na usafi binafsi.

Aidha, amesema utasaidia kuratibu shughuli za wadau mbalimbali ili kuhakikisha rasilimali zinagawanywa kwa kuzingatia mahitaji ya maeneo husika, badala ya kujikita katika eneo moja huku maeneo mengine yakikosa huduma muhimu.

Kwa upande wake, Mratibu wa Afua za Afya na Mazingira kutoka Ofisi ya Waziri Mkuu – TAMISEMI, Martha Mariki, amesema mpango huo una umuhimu mkubwa katika kuboresha huduma za afya na usafi wa mazingira katika kaya, taasisi na jamii kwa ujumla.

Amesema kuboreshwa kwa huduma hizo kutasaidia kupunguza magonjwa yanayohusiana na ukosefu wa maji safi, vyoo bora na mazingira salama.

Kikao kazi hicho cha wadau kuhusu District WASH Master Plan Concept Note na RUWASA District WASH Master Plan Guide kimefanyika kwa lengo la kujadili dhana na mwongozo wa uandaaji wa mipango hiyo katika mwaka wa fedha 2026/2027.

Katika kikao hicho, wadau wamehimizwa kutoa ushirikiano wa kitaalamu, takwimu na rasilimali ili kuhakikisha uandaaji na utekelezaji wa mipango hiyo unafanikiwa na kuchangia upatikanaji wa huduma bora za maji na usafi wa mazingira kwa wananchi.

DKT.MWIGULU :MSIWATENGE WANANCHI KWA SABABU YA IMANI

*_▪ Ataka walimu wawili waliojitolea kwa zaidi ya miaka mitano waajiriwe kutokana na mchango wao katika ufaulu_*

WAZIRI MKUU, Dkt. Mwigulu Nchemba, amevitaka vikundi vya Sungusungu kutowatenga wananchi wala kuwalazimisha kushiriki taratibu zinazokinzana na imani zao, akionya kuwa vitendo hivyo vinaweza kusababisha mgawanyiko katika jamii.

Ametoa maelekezo hayo leo (Jumanne, Novemba 10, 2026), wakati akisikiliza kero za wananchi katika mkutano wa hadhara uliofanyika Kijiji cha Singita, Kata ya Usanda, Jimbo la Itwangi, Halmashauri ya Wilaya ya Shinyanga.

“Kama mtu imani yake haimruhusu kuchanja, kwa kweli tusimlazimishe. Na wala tusimtenge,” amesema.

Maelekezo hayo yamefuatia malalamiko ya mwananchi, Simon John, aliyedai kuwa mchungaji wake ametengwa baada ya kukataa kushiriki baadhi ya taratibu za Sungusungu, huku waumini wakizuiwa kwenda kusali kwake.

Akizungumza na kiongozi wa Sungusungu aliyekuwapo mkutanoni, Waziri Mkuu amemtaka kuhakikisha mchungaji huyo hatengwi na anaendelea kupewa ulinzi.

“Msisumbuane na mchungaji mmoja huyo. Mpeni na ulinzi, wala msimtenge,” amesema.

Dkt. Mwigulu ameelekeza vikundi vya Sungusungu kuwaruhusu waumini, wakiwemo wanachama wa vikundi hivyo, kwenda kusali kwa mchungaji huyo, huku akisisitiza umuhimu wa kuheshimu uhuru wa imani na ibada.

Katika hatua nyingine, Waziri Mkuu amesema atamwandikia Katibu Mkuu, Ofisi ya Rais–Menejimenti ya Utumishi wa Umma na Utawala Bora, ili walimu wawili wa kujitolea waliochangia Shule ya Msingi Masunula kushika nafasi ya pili kitaifa waajiriwe.

Shule hiyo ipo Kijiji cha Masunula, Kata ya Usule, wilayani Shinyanga. Amesema ameelezwa kuwa walimu hao wamefundisha kwa kujitolea kwa zaidi ya miaka mitano katika shule hiyo yenye walimu saba.

“Hawa waajiriwe kwa sababu tumeona matokeo yake,” amesema.

Amewapongeza walimu, wanafunzi na viongozi kwa mafanikio hayo, huku akielekeza tathmini ya gharama za ujenzi wa nyumba yenye makazi ya walimu wawili ifanyike na kuwasilishwa kupitia Katibu Tawala wa Mkoa ili kupunguza changamoto ya makazi katika shule hiyo.

Kuhusu huduma za afya, Waziri Mkuu amemwelekeza Katibu Tawala wa Mkoa wa Shinyanga kuwasilisha siku hiyo hiyo maombi maalumu ya ujenzi wa vituo viwili vya afya katika kata za Usule na Didia.

Vilevile, ameahidi kutafuta shilingi milioni 76 za kukamilisha Zahanati ya Mwamkanga ili wananchi waanze kupata huduma.

JAB YAONYA MATUMIZI MABAYA YA AI KATIKA UANDISHI WA HABARI

 

Na Mwandishi Wetu.

Waandishi wa Habari nchini wametakiwa kuhakikisha uhuru wa habari hautumiki kama mwanya wa kusambaza taarifa zisizothibitishwa, kukashifu au kuvunja utu wa watu, hususan katika kipindi hiki ambacho matumizi ya teknolojia ya Akili Unde (AI) yanaongeza kasi ya uzalishaji na usambazaji wa maudhui.

Wito huo umetolewa leo tarehe 9 Novemba, 2026, na Kaimu Mkurugenzi Mkuu wa Bodi ya Ithibati ya Waandishi wa Habari (JAB), Wakili Patrick Kipangula, wakati akizungumza na Waandishi wa Habari wa Azam Media katika siku ya kwanza ya mafunzo ya siku tatu kwa chombo hicho yaliyofanyika Ukumbi wa Mikutano wa Bodi, jijini Dar es Salaam.

Wakili Kipangula amesema uhuru wa habari una thamani unaposaidia jamii kupata ukweli, kufanya maamuzi sahihi na kuwawajibisha wenye mamlaka bila kukiuka sheria, maadili na haki za watu wengine.

“Uhuru wa habari si uwezo wa kusema kila kitu, bali ni hekima ya kutafuta ukweli, ujasiri wa kuusema na dhamira ya kuwajibika kwa kile kinachosemwa. Sheria huulinda uhuru, maadili huupa mwelekeo na weledi huupa thamani,” amesema Wakili Kipangula.

Aidha, amewataka Waandishi wa Habari kuifahamu na kuzingatia Sheria ya Huduma za Habari pamoja na sheria nyingine zinazogusa utekelezaji wa majukumu yao, ikiwemo Sheria ya Ulinzi wa Taarifa Binafsi.

Kwa upande wake, Dkt. Egbert Mkoko, akiwasilisha mada kuhusu maadili katika uandishi wa habari, amesema maamuzi ya kitaaluma yanapaswa kuzingatia maadili yanayokubalika katika jamii bila kwenda kinyume na sheria za nchi.

Ameeleza kuwa jambo linaweza kuonekana kuwa la kawaida au kukubalika katika jamii, lakini likawa na athari za kisheria, hivyo Waandishi wa Habari wanapaswa kupima kwa makini maslahi ya umma, haki za wahusika na madhara yanayoweza kusababishwa na taarifa kabla ya kuichapisha.

“Tunawasisitiza Waandishi wa Habari kuandika habari zinazozingatia maadili ya kitaaluma, lakini maadili hayo pia yaendane na sheria za nchi,” amesema Dkt. Mkoko.

Mafunzo hayo yanayowashirikisha  Waandishi wa Habari, waandaaji wa vipindi, Watangazaji wa Redio na Televisheni, Wapiga picha na Wahariri zaidi ya 90 ni sehemu ya jitihada za JAB za kuimarisha weledi, uwajibikaji na uzingatiaji wa sheria na maadili miongoni mwa Waandishi wa Habari nchini, ili kuhakikisha jamii inapata taarifa sahihi, salama na zenye manufaa.